Vlak voor kerst kwam een boek uit waarin ds Hans Visser zijn eigen verhaal vertelt,  getiteld God. Soms vond ik de weg, soms raakte ik die kwijt. Uiteraard aandacht volop! Trouw gaf meteen een uitvoerige voorproef en in Hilversum zat men ook niet stil  Jacobine Geel had het over een `mannige man ‘ en Annemiek Schrijver (column Ikonkrant) was een en al ontroering, samen met Jan Siebelink.  In de bibliotheek zag ik een expositie van een aantal treffende en mooie foto's van ds Visser in zijn Pauluskerktijd. Foto's uit het boek. Ik kan het niet laten om op een paar in het oog springende punten even te reageren.

Ds. Visser is buitenkerkelijk geworden, zo citeert met een zekere triomfantelijkheid elke recensent. Buitenkerkelijk tot zijn eigen verrassing zelfs. Dat laatste kan ik me bijna niet voorstellen. Als ik het goed begrepen heb, gaat hij nauwelijks nog naar  een kerkdienst en is hij ook niet actief betrokken bij een wijkgemeente. Ben je dan buitenkerkelijk? Is het echt uit tussen hem en ons als PKN? Neemt hij ook geen pensioen meer aan van de PKN? Kennelijk deelt hij nu gewoon het geloofslot van de schare die we in de NHkerk al eeuwenlang koesteren: mensen die we blijven meedragen en in investeren waarvoor we deze weken bijvoorbeeld actie Kerkbalans hebben. Eerlijk is eerlijk: tegenwoordig loop je kans weggesaneerd te worden, maar zolang de PKN in Rotterdam geen feit is, is die kans klein. 

Intussen verbaast zijn wat gewild overkomende buitenkerkelijkheid mij wel. Alle jaren dat hij het gezicht van de Pauluskerk was, wist hij heel goed - en vaak ook handig - de kerk als instituut te mobiliseren - in elk geval financieel - voor zijn idealen voor de Pauluskerk. Daarin kreeg hij kerkbreed onze steun. Wilde je hem eens een beetje treiteren, dan vroeg je:  `Is die Pauluskerk wel een kerk? Dit is toch gewoon een diakonaal project?'  `Wacht even', zo hoorde je dan. `Wij hebben ouderlingen en diakenen en een kerkenraad!'  Als leerling van Van Ruler dwaal je meestal ook niet zo heel ver w eg. Ook Visser niet, zo merkten we steeds op de decembersymposia. De soep werd zelden zo heet gegeten als opgediend.  Maar waarom dan zo gewild doen? Alsof het met de kerk als instituut is opgehouden in Rotterdam sinds het emeritaat van Visser?

Ook zijn nieuwe openhartigheid over `zijn vrouwen' - ander in het oog springend item -  viel bij mij niet goed, zeg ik maar heel eerlijk. Zou er een verband zijn tussen zelf vreemd gaan en je tomeloos inzetten voor allerlei vreemde typen? Dat zou kunnen. De psychologie snap ik in elk geval. Veel maatschappelijk werkers raken zelf ook aan de drank en in een scheiding. Of in omgekeerde volgorde. Ik geef hiermee geen oordeel over mensen, ook niet over ds Visser.  Voorgangers zijn niet beter dan hun parochianen. Alleen: daar kun je geen theologie van maken. Dan ben je ook theologisch de weg kwijt. En dat vind ik nu echt jammer.   

Ds Piet de Jong