'Of pastoraat ook missionair was?' De blik in de ogen van mijn gesprekspartners verried dat ze er niet mee rekenden dat ik een bevestigend antwoord op hun vraag ging geven.
We zaten aan de grote tafel die voorin het inloophuis aan Mathenesserweg 13A staat. Drie mensen van het team dat de activiteiten in onze gemeente inhoudelijk coördineert en drie mensen die kwamen kijken hoe we dat doen. Drie heren. Alle drie ingeschreven bij één van de bijbelscholen die ons land rijk is. Belangstellend als ze waren, vroegen ze honderduit. Met name over het missionaire werk dat onder de vlag van onze gemeente wordt verzet. Nadat mijn collega's daar het één en ander over hadden verteld, was het aan mij om iets over mijn werk te vertellen.
'Ik ben de man van het pastoraat', zei ik. 'De tweede, om precies te zijn. Na onze dominee die De Jong heet.' (De pastor in kwestie was niet aanwezig.) In grote lijnen zette ik uiteen waar een pastoraal werker zoals ik zich mee bezig houdt.
Dat lokte de vraag uit. 'Of pastoraat ook missionair was?'
Kennelijk sprak dat voor mijn gesprekspartners niet vanzelf. Even moest ik slikken, voor mij spreekt dat namelijk wèl vanzelf. 'Natuurlijk is pastoraat missionair!' Ik besloot deze jonge mensen duidelijk te maken dat 'missionair' voor een houding staat. De meest basale. Missionair is niet zozeer een bepaling bij activiteiten die vanuit de christelijke gemeente gedáán worden maar vooral een bepaling van de manier waarop de christelijke gemeente ìs. Behoort te zijn. Het woord kwalificeert de geest die (als het goed is) alles doortrekt wat er wordt gedaan. Tot het ogenschijnlijk simpelste toe, alles wordt gedaan opdat er enigen behouden worden (1 Korintiërs 9,22). Niet meer (hoe zou het kunnen: 'behouden') en niet minder (hoe zou het kunnen: 'enigen').
De grens tussen 'binnen' en 'buiten' wordt door deze roeping sterk gerelativeerd. Wat zegt het dat mensen 'buiten' staan, ze zijn het zomaar niet. Wat zegt het dat mensen 'binnen' zitten, ze zijn het zomaar niet. Zij die voor 'belonger' doorgaan kunnen 'believer' zijn en zij die voor 'believer' doorgaan kunnen 'belonger' zijn. Wie zal het zeggen? "De Heer weet wie hem toebehoren" (2 Timoteüs 2,19).
Als ik het goed zie, geeft dat ons de moed om mensen al snel tot onze gemeente toe te laten en niet snel uit onze gemeente weg te sturen. En daar ben ik wat blij mee! In elk geval geeft het me werk genoeg.
Of pastoraat ook missionair is!

Arjan de Kwaadsteniet